Seperatör Filtre
Sanayi üretiminin kalbi verimli çalışan makinelere ve kesintisiz süreçlere bağlıdır. Su, birçok endüstriyel prosesin ana damarıdır. Soğutma, ısıtma, yıkama veya durulama işlemlerinde suyun kalitesi kritiktir. Ancak doğal kaynaklardan veya şebekeden gelen su her zaman saf değildir. İçinde kum, mil, tortu ve metal parçacıkları barındırır. Partiküller ise sistemlerde geri dönüşü olmayan hasarlara yol açar. İşte bu noktada seperatör filtre teknolojileri devreye girer. Mekanik bir mucize olan seperatör filtreler, suyu fiziksel yöntemler doğrultusunda arındırır. İşletme maliyetlerini düşürürken makine ömrünü de uzatır.
Seperatör Filtre Nedir?
Sıvıların içerisindeki katı maddeleri ayrıştırmak için tasarlanmış hidrosiklon prensibiyle çalışan cihazlardır. İçerisinde temizlenmesi veya değiştirilmesi gereken bir filtre elemanı bulunmaz. Tamamen suyun akış dinamiğini kullanarak çalışır. Seperatör filtre suyun içindeki yoğunluğu sudan fazla olan maddeleri ayıklar.
Seperatör filtre, genellikle “tortu tutucu” veya “kum tutucu” olarak da adlandırılır. Söz konusu filtreler, suyun giriş hızı ve basıncıyla bir girdap oluştururlar. Bu girdap sayesinde katı maddeler sudan koparılır. Ayrıca kesintisiz çalışabilme özelliğine de sahiptirler. Tıkanma riski olmadığı için sürekli bakım gerektirmezler.
Seperatör Filtreler Nasıl Çalışır?
Cihazın tasarımı, suyun içeride dairesel bir hareket çizmesini sağlar. Su, filtreye teğet bir giriş ağzından girer. Bu giriş açısı suyun hızlanmasına neden olur. Hızlanan su, gövde içinde güçlü bir vorteks (girdap) oluşturur. Oluşan merkezkaç kuvveti, ağır partikülleri dış çeperlere savurur.
Seperatör filtre çeperine çarpan ağır maddeler, yerçekiminin etkisiyle aşağı süzülür. Cihazın alt kısmındaki toplama haznesinde birikirler. Suyun merkezinde ise partiküllerden arınmış bir bölge oluşur. Temiz su, oluşan girdabın ortasından yukarı doğru yükselir. Çıkış hattından sisteme temiz olarak gönderilir. Bu süreç saniyeler içinde gerçekleşir ve süreklidir.

Seperatör Filtrelerin Temel Bileşenleri Nelerdir?
Basit gibi görünen bu cihazlar aslında hassas mühendislik ürünleridir. Her bir parça verimlilik için özel olarak tasarlanmıştır.
Seperatör filtreleri oluşturan ana bileşenler şunlardır:
- Basınca dayanıklı, silindirik yapıda ana taşıyıcı kısma gövde denir..
- Giriş Nozulu, Suyu teğet olarak içeri alan ve hızlandıran bölümdür.
- Vorteks odası, ayrıştırma işleminin gerçekleştiği ana bölgedir.
- Ayrışan katı maddelerin biriktiği alt kısma, toplama haznesi denir.
- Çıkış Borusu, temiz suyun sistemden ayrıldığı üst kısımdır.
- Blöf vanası, biriken tortunun tahliye edildiği vanadır.
- Cihazın zemine sabitlenmesini sağlayan taşıyıcı elemanlara, ayak denir.
Bu bağlamda seperatör filtre parçalarının malzeme kalitesi, cihazın dayanıklılığını ve korozyon direncini doğrudan belirler.
Hangi Partikülleri Tutmada Etkilidir?
Bu filtrelerin çalışma mantığı yoğunluk farkına dayanır. Dolayısıyla her türlü kirliliği tutamazlar. Suden hafif olan maddeleri (örneğin yağ) ayrıştıramazlar. Ayrıca suda çözünmüş haldeki kireci veya tuzu gideremezler. Ancak özgül ağırlığı sudan fazla olan katı maddelerde çok etkilidirler.
Başlıca tutulan kirleticiler şunlardır:
- Kuyu sularından gelen kum ve mil tanecikleri.
- Tesisat borularından kopan pas ve metal parçaları.
- Soğutma kulelerinde oluşan kireç taşları ve tortular.
- Dere sularındaki çamur ve inorganik katılar.
- Proses sularına karışan cam veya plastik kırıntıları.
Özellikle 70 mikron ve üzerindeki partiküllerde %98’e varan verim sağlarlar.
Endüstriyel Soğutma Sistemlerinde Önemi
Fabrikaların en büyük enerji giderlerinden biri soğutma sistemleridir. Chiller grupları ve soğutma kuleleri hassas dengelerle çalışır. Suyun içindeki tortular eşanjör borularını tıkar. Tıkanan borularda ısı transferi gerçekleşmez. Kompresörler soğutma yapmak için daha fazla çalışır. Bu durum elektrik faturasını kabartır.
Ayrıca kule dolgularında biriken çamur, hava akışını keser. Suyun soğuması zorlaşır. Seperatör filtre kullanımı suyu sürekli temiz tutar. Eşanjör plakaları kirlenmez. Enerji verimliliği maksimum seviyede kalır. Lejyonella gibi bakterilerin üreyebileceği biyofilm tabakası oluşmaz. İşletme maliyetlerinde ciddi tasarruf sağlar.

Tarımsal Sulamada Kritik Rolü
Modern tarımda damlama ve yağmurlama sistemleri yaygındır. Bu sistemlerdeki su çıkış delikleri (nozullar) çok küçüktür. Genellikle sulama için kuyu veya kanal suyu kullanılır. Bu sular bol miktarda kum ve yosun içerir. Filtre edilmeyen su, damlatıcıları anında tıkar.
Tıkanan sistemde bitkiler eşit sulanamaz. Bazı bölgeler kururken bazıları aşırı sulanır. Ürün verimi düşer ve kalite bozulur. Çiftçiler tarlada sürekli tıkanıklık açmakla uğraşır. Seperatör filtre tarımsal sulamanın sigortasıdır. Kumu kaynağında tutar. Boruların ve damlatıcıların ömrünü uzatır. Gübreleme sistemlerinin tıkanmasını engeller.
Seperatör Filtre Çeşitleri
Kullanım alanına ve suyun özelliğine göre farklı materyaller seçilir. En yaygın kullanılan malzeme karbon çeliktir. Karbon çelik gövdeler epoksi boya ile korozyona karşı korunur. Kapalı devre ısıtma-soğutma hatlarında bu tip yeterlidir. Maliyeti daha uygundur.
Ancak içme suyu, gıda hattı veya deniz suyu gibi aşındırıcı ortamlarda paslanmaz çelik şarttır. AISI 304 veya 316 kalite paslanmaz çelik kullanılır. Bu modeller hijyeniktir ve paslanmazlar. İlaç ve kimya sanayisinde de paslanmaz seperatör filtre tercih edilir. Seçim yaparken suyun pH değeri ve tuzluluk oranı dikkate alınmalıdır.
Standart Özellikler
- Çalışma Basıncı max. 6-8
- Drenaj Hattı Tüm Modeller için 1”
- Filtrasyon Aralığı 70 – 100 mikron
ATC ST37 KARBON ÇELİK FİLTRE | ||||
| MODEL | GİRİŞ – ÇIKIŞ | KAPASİTE m3/saat | BOYUT (mm) | AĞIRLIK (kg) |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-100 | 1/2” | 1-1,5 | 780x176x140 | 6 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-150 | 3/4” | 2-7,5 | 780x176x140 | 6 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-175 | 1” | 6,5-11 | 775x223x168 | 7,7 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-200 | 11/4” | 16,5 | 775x223x168 | 9 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-250 | 11/2” | 14,5-18 | 775x223x168 | 10 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-350 | 2” | 17-24,5 | 1185x450x410 | 18,5 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-450 | 21/2” | 22-35 | 1185x450x410 | 19 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-600 | 3” | 33,5-66 | 1430x520x470 | 29,3 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-800 | 4” | 64-110 | 1720x540x485 | 50,5 |
| SP-600 ve alt modellerde giriş çıkış nipel bağlantılıdır. SP-800 de flanş bağlantıdır | ||||
| Honewell Otomatik Boşaltma (Blöf) Sistemi Dahil Degildir | ||||
ATC SS304 PASLANMAZ ÇELİK FİLTRE | ||||
| MODEL | GİRİŞ – ÇIKIŞ | KAPASİTE m3/saat | BOYUT (mm) | AĞIRLIK (kg) |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-100 | 1/2” | 1-1,5 | 780x176x140 | 6 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-150 | 3/4” | 2-7,5 | 780x176x140 | 6 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-175 | 1” | 6,5-11 | 775x223x168 | 7,7 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-200 | 11/4” | 16,5 | 775x223x168 | 9 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-250 | 11/2” | 14,5-18 | 775x223x168 | 10 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-350 | 2” | 17-24,5 | 1185x450x410 | 18,5 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-450 | 21/2” | 22-35 | 1185x450x410 | 19 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-600 | 3” | 33,5-66 | 1430x520x470 | 29,3 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-800 | 4” | 64-110 | 1720x540x485 | 50,5 |
| SP-600 ve alt modellerde giriş çıkış nipel bağlantılıdır. SP-800 de flanş bağlantıdır | ||||
| Honewell Otomatik Boşaltma (Blöf) Sistemi Dahil Değildir | ||||
ATC SS316 PASLANMAZ ÇELİK FİLTRE | ||||
| MODEL | GİRİŞ – ÇIKIŞ | KAPASİTE m3/saat | BOYUT (mm) | AĞIRLIK (kg) |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-100 | 1/2” | 1-1,5 | 780x176x140 | 6 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-150 | 3/4” | 2-7,5 | 780x176x140 | 6 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-175 | 1” | 6,5-11 | 775x223x168 | 7,7 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-200 | 11/4” | 16,5 | 775x223x168 | 9 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-250 | 11/2” | 14,5-18 | 775x223x168 | 10 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-350 | 2” | 17-24,5 | 1185x450x410 | 18,5 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-450 | 21/2” | 22-35 | 1185x450x410 | 19 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-600 | 3” | 33,5-66 | 1430x520x470 | 29,3 |
| Hava Trafik Kontrolörü SP-800 | 4” | 64-110 | 1720x540x485 | 50,5 |
| SP-600 ve alt modellerde giriş çıkış nipel bağlantılıdır. SP-800 de flanş bağlantıdır | ||||
| Honewell Otomatik Boşaltma (Blöf) Sistemi Dahil Degildir | ||||
Otomatik ve Manuel Temizleme Sistemleri
Filtrenin alt haznesinde biriken tortunun atılması gerekir. Söz konusu işleme “blöf” de denir. İki farklı yöntemle yapılabilir.
Manuel temizleme sisteminde, cihazın altında el ile kumanda edilen bir küresel vana bulunur. Operatör belirli aralıklarla vanayı açar. Basınçlı su tortuyu dışarı atar. Yatırım maliyeti düşüktür ancak personel takibi gerektirir. Unutulursa hazne dolar ve filtreleme durur.
Otomatik temizleme sisteminde, vana üzerine zaman ayarlı bir motor veya aktüatör takılır. Kullanıcı vananın ne sıklıkla açılacağını programlar. Örneğin her saat başı 10 saniye açılabilir. Seperatör filtre kendi kendini temizler. İnsan müdahalesine gerek kalmaz. Süreklilik ve konfor sağlar.
Kurulumda Dikkat Edilmesi Gereken Teknikler
Cihazın verimi montaj kalitesine doğrudan bağlıdır. Yanlış kurulum hidrolik dengeyi bozar. Filtre mutlaka tesisata dik olarak bağlanmalıdır. Giriş ve çıkış yönleri gövde üzerindeki oklara göre yapılmalıdır. Ters bağlantı yapılırsa su direkt çıkışa gider, arıtma olmaz.
Cihazın giriş ve çıkışında en az boru çapının 5 katı kadar düz boru mesafesi olmalıdır. Bu mesafe suyun türbülansını azaltır. Laminer akış sağlar. Ayrıca giriş ve çıkışa manometre (basınç saati) takılmalıdır. Basınç farkını görmek sistemin sağlığı için önemlidir. Alt tahliye hattı mutlaka bir gidere bağlanmalıdır. Atılan suyun çevreye yayılmaması gerekir.
Basınç Kaybı ve Enerji Maliyeti
Mekanik filtrelerde suyun bir engelle karşılaşması basınç kaybı yaratır. Ancak seperatörlerde bu kayıp sabittir. Çünkü tıkanan bir gözenek veya dolan bir kartuş yoktur. Sabit basınç kaybı pompa seçimini kolaylaştırır. Genellikle 0.5 ile 0.8 bar arasında bir kayıp yaşanır.
Bu kayıp sistemin genel çalışmasını etkilemez. Pompa basma yüksekliği hesaplanırken bu değer eklenir. Diğer filtre türlerinde kirlendikçe basınç kaybı artar. Bu durum pompanın daha fazla enerji harcamasına neden olur. Seperatör filtre enerji dostudur. Stabil çalışmasıyla öne çıkar.
Seperatör Filteler vs. Diğer Filtreler
Seperatör filtreler ile kartuşlu ya da kum filtreler arasında çeşitli farklar mevcuttur. Bu bağlamda seperatör filtrelerin, diğer sistemlere göre başlıca avantajları aşağıdaki gibidir:
- Kartuş veya kum değiştirme derdi yoktur.
- Temizlik anında bile su akışı devam eder.
- Çok yüksek debilerde tek cihazla çözüm sunar.
- Söküp takılması gereken parça yoktur.
- Bakımı son derece kolaydır.
- Az yer kaplar, kompakt bir yapıdadır.
Dezavantajı ise sadece sudan ağır partikülleri tutmasıdır. Organik maddeleri veya çok hafif tozları tutamaz. Bu durumlar için seperatör filtre sonrası disk veya elek filtre önerilir.
Plastik ve Tekstil Sektöründe Kullanım
Plastik enjeksiyon makineleri, kalıp soğutması yapar. Kalıp kanalları ise çok incedir. Kirli su bu kanalları tıkar. Ürün kalitesi bozulur ve kalıp ömrü biter. Pahalı kalıpları korumak için filtre şarttır. Tekstil sektöründe ise boya kazanları ve yıkama makineleri hassastır. Kumaş üzerinde leke kalmaması için su tortusuz olmalıdır.
Boya banyolarının hazırlanmasında temiz su kullanılır. Eşanjörlerin tıkanması boyama sıcaklığını etkiler. Renk farkları oluşur. Seperatör filtre tekstil fabrikalarının su kalitesini standartlaştırır. Fire oranlarını düşürür.
Seperatör Filtre ile Doğal Kaynakları Geri Kazanma
Dünyamızda su kaynakları hızla tükenmektedir. Endüstriyel suların geri kazanılması zorunluluktur. Arıtılan su tekrar tekrar kullanılabilir. Seperatörler suyun tekrar kullanım döngüsüne girmesini sağlar. Atık su arıtma tesislerinin yükünü hafifletir.
Ayrıca kartuş filtrelerde olduğu gibi atık oluşmaz. Kullanılan kağıt veya plastik filtreler çevreye zararlıdır. Seperatörler atık üretmez. Sadece doğal kumu ayırır. Bu kum dolgu malzemesi olarak bile kullanılabilir. Çevre dostu bir teknolojidir. Atlantik Su Arıtma yeşil üretimi destekler.
Seperatör Filtrenin Verimliliğini Ölçme Yolları
Temizleme vanasını açtığınızda çıkan tortu miktarını gözlemleyebilirsiniz. Simsiyah ve çamurlu su akıyorsa cihaz çalışıyordur. Ayrıca sistemdeki diğer filtrelerin (varsa) kirlenme süresi uzar. Örneğin son filtre kartuşları daha geç kirlenir.
Eşanjörlerin temizlik periyodu uzar. Eskiden ayda bir temizlenen eşanjör, 6 ayda bir temizlenir hale gelir. Pompa arızaları azalır. Su analizlerinde Askıda Katı Madde (AKM) oranı düşer. Tüm bu veriler seperatör filtre performansını kanıtlar.
Kış Aylarında Donma Riskine Karşı Başlıca Önlemler
Cihazlar genellikle dış ortamlarda bulunur. Kışın hava sıcaklığı sıfırın altına düştüğünde donma riski vardır. İçindeki durgun su donarsa gövdeyi çatlatabilir. Bu riski önlemek için izolasyon yapılmalıdır. Taş yünü veya kauçuk köpüğü ile kaplanabilir.
Eğer sistem kışın çalışmayacaksa suyu tamamen boşaltılmalıdır. Alt blöf vanası açık bırakılmalıdır. Çalışan sistemlerde su hareketi olduğu için donma riski azdır. Ancak duruş anlarında dikkat edilmelidir. Isıtıcı kablolar (trace heating) ile gövde sıcak tutulabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Seperatör filtreler suyu yumuşatır mı?
Hayır, seperatörlerin su yumuşatma özelliği yoktur. Sadece katı partikülleri ayırır. Kireç giderimi için reçineli yumuşatma sistemleri gereklidir.
Cihazın montaj yüksekliği önemli midir?
Evet, alt taraftan tortu tahliyesi yapılacağı için zeminle mesafe olmalıdır. En az 30-40 cm boşluk bırakılmalıdır. Blöf hattı rahatça bağlanabilmelidir.
Seperatör filtre, pompa olmadan çalışır mı?
Cihazın çalışması için minimum 2 bar basınca ihtiyaç vardır. Şebeke basıncı yeterliyse pompasız çalışabilir. Ancak düşük basınçlı hatlarda (cazibeli akış) verim alınamaz.
Filtre kaç mikrona kadar temizler?
Standart modeller 70-80 mikron hassasiyetindedir. Bu, gözle görülen kum tanesi boyutudur. Daha ince arıtma için disk veya bez filtreler sisteme eklenmelidir.
İçindeki parçalar zamanla aşınır mı?
Su çok aşındırıcı (kumlu) ise gövde iç cidarı zamanla incelir. Kaliteli üretimlerde et kalınlığı yüksek tutulur. Normal şartlarda 10 yıldan fazla sorunsuz çalışır.
Deniz suyunda kullanılır mı?
Standart karbon çelik modeller deniz suyuna dayanamaz. Kısa sürede delinir. Deniz suyu için Duplex paslanmaz çelik veya özel kaplamalı modeller üretilmelidir.
Sistemde basınç dalgalanması sorun yaratır mı?
Ani basınç düşüşleri vorteks etkisini bozar. Stabil bir akış gereklidir. Frekans konvertörlü pompalarla kullanılması tavsiye edilir.
Cihaz tıkanırsa ne yapmalıyım?
Normal şartlarda tıkanmaz. Ancak çok büyük bir parça (taş, bez vb.) girerse çıkışı tıkayabilir. Bu durumda flanşlar sökülerek iç temizlik yapılmalıdır.
Blöf süresi ne kadar olmalıdır?
Genellikle 5 ile 15 saniye arası yeterlidir. Çok uzun süre açık kalması su israfına yol açar. Tortunun atıldığını gördüğünüz an kapatabilirsiniz.
Garanti kapsamı neleri içerir?
Üretim hatalarına ve sızdırmazlığa karşı garantilidir. Ancak donma kaynaklı çatlamalar veya korozyon (yanlış malzeme seçimi) garanti dışı kalabilir.
Kuyu Suyu Arıtma, Su yumuşatma Cihazı, Ultraviyole Cihazı
Ayrıca Detaylı Bilgi, Satış, Keşif, Teknik Servis ve Fiyat Talepleriniz İçin Bize Ulaşın…
Atlantik Arıtım ve Mühendislik Dış Tic. Ltd. Şti.
Telefon: +90 212 541 47 40
Mail: [email protected]
Adres: Kamiloba Mah. D-100 Karayolu Cad. No:585 A/1 Büyükçekmece – İstanbul
